Chế độ ăn uống sau nhổ răng khôn để vết thương nhanh lành

Nhổ răng khôn, hay còn gọi là răng số 8, là một thủ thuật nha khoa nhằm loại bỏ những chiếc răng mọc lệch, mọc ngầm hoặc gây chèn ép lên các răng lân cận. Sau khi kết thúc ca tiểu phẫu, việc chăm sóc tại nhà đóng vai trò then chốt, chiếm đến hơn 50% sự thành công của quá trình hồi phục.

Trong đó, chế độ ăn uống sau nhổ răng khôn không chỉ đơn thuần là việc chọn món ăn để no bụng mà còn là cách để bảo vệ cục máu đông, giảm sưng tấy và ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm như viêm ổ răng khô hay nhiễm trùng máu. Một kế hoạch dinh dưỡng thông minh sẽ giúp bạn rút ngắn thời gian nghỉ dưỡng và sớm quay trở lại với nhịp sống năng động thường ngày. Cùng phòng tập gym Unity Fitness tìm hiểu ngay.

1. Tại sao cần chú ý chế độ ăn uống sau nhổ răng khôn

Sau khi bác sĩ tách nướu và lấy răng khôn ra khỏi xương hàm, tại vị trí đó sẽ để lại một khoảng trống gọi là ổ răng. Ngay lập tức, cơ thể sẽ kích hoạt cơ chế tự chữa lành bằng cách hình thành cục máu đông tại đây. Cục máu đông này có nhiệm vụ vô cùng quan trọng: nó đóng vai trò như một “nắp đậy” tự nhiên để bảo vệ xương và các đầu dây thần kinh bên dưới khỏi sự tấn công của vi khuẩn, đồng thời là nền tảng để các mô liên kết và xương mới phát triển.

Nếu bạn duy trì thói quen ăn uống như bình thường, những tác động vật lý và hóa học từ thực phẩm có thể làm bật cục máu đông này ra ngoài. Khi đó, xương ổ răng sẽ bị lộ ra, gây đau đớn dữ dội và dễ dẫn đến nhiễm trùng. Ngoài ra, việc ăn đồ quá nóng có thể làm giãn mạch máu gây chảy máu kéo dài, hoặc đồ ăn quá cứng sẽ cọ xát trực tiếp vào vết thương đang khâu. Vì vậy, thay đổi thực đơn trong những ngày đầu là điều bắt buộc để đảm bảo an toàn cho chính sức khỏe của bạn.

>>> Xem thêm: Chế độ ăn uống giảm rụng tóc hiệu quả

2. Những nhóm thực phẩm nên ưu tiên trong thực đơn hồi phục

Trong khoảng 3 đến 5 ngày đầu tiên sau phẫu thuật, mục tiêu chính của bạn là nạp đủ năng lượng nhưng phải giảm thiểu tối đa sự vận động của cơ hàm. Dưới đây là các nhóm thực phẩm được các chuyên gia nha khoa khuyên dùng:

Các món ăn dạng lỏng và mềm mịn

Cháo và súp là “người bạn đồng hành” tốt nhất trong giai đoạn này. Tuy nhiên, bạn nên xay nhuyễn các thành phần như thịt, rau củ để đảm bảo không còn những mẩu vụn lớn cần phải nhai. Cháo thịt băm, súp bí đỏ, súp kem nấm hay súp cua xay nhuyễn là những lựa chọn tuyệt vời. Lưu ý quan trọng là không nên ăn khi món ăn còn quá nóng; hãy để nguội đến mức hơi ấm hoặc bằng nhiệt độ phòng để không kích ứng vết mổ.

Sản phẩm từ sữa và các loại hạt xay nhuyễn

Sữa tươi, sữa đậu nành, sữa chua và váng sữa cung cấp hàm lượng canxi và protein rất cao, hỗ trợ đắc lực cho việc tái tạo cấu trúc xương ổ răng. Đặc biệt, sữa chua có chứa các lợi khuẩn (probiotics) giúp tăng cường hệ miễn dịch, đặc biệt có lợi nếu bạn đang phải sử dụng thuốc kháng sinh liều cao sau phẫu thuật. Nếu bạn muốn dùng các loại hạt như hạnh nhân hay óc chó, hãy chuyển chúng sang dạng sữa hạt để hấp thụ dưỡng chất mà không làm tổn thương vùng nướu.

Thực phẩm giàu vitamin từ trái cây và rau xanh

Vitamin C và Vitamin A là hai dưỡng chất thiết yếu để thúc đẩy quá trình sản sinh collagen và chữa lành mô mềm. Bạn nên chế biến rau xanh bằng cách luộc chín nhừ rồi băm nhỏ hoặc ép lấy nước. Các loại trái cây mềm như chuối, bơ, đu đủ rất tốt cho hệ tiêu hóa và dễ nuốt. Sinh tố trái cây là một gợi ý hay, nhưng hãy nhớ uống từng ngụm nhỏ hoặc dùng thìa, tuyệt đối không dùng ống hút vì áp lực âm khi hút có thể làm bật cục máu đông ra khỏi ổ răng.

Nguồn đạm dễ tiêu hóa

Cơ thể cần đạm để hồi phục vết thương nhanh hơn. Ngoài thịt băm nhuyễn, bạn có thể ăn đậu phụ hấp, trứng chưng hoặc cá biển kho mềm (loại bỏ sạch xương). Những thực phẩm này có kết cấu tơi xốp, dễ tan trong miệng, giúp bạn nạp đủ năng lượng mà vẫn bảo vệ được vị trí nhổ răng.

3. Những thực phẩm cần tránh tuyệt đối để ngăn ngừa biến chứng

Việc kiêng khem không cần quá kéo dài, nhưng trong tuần đầu tiên, bạn cần nói “không” với những nhóm sau:

• Thực phẩm cứng, giòn và có mảnh vụn: Bánh mì nướng, cơm cháy, bánh quy hay bỏng ngô là kẻ thù số một. Những mảnh vụn nhỏ và cứng rất dễ rơi vào ổ răng, gây đau đớn và là nơi trú ngụ lý tưởng cho vi khuẩn.

• Đồ ăn cay và nóng: Các món chứa nhiều ớt, tiêu hoặc gừng có thể gây kích ứng mạnh vùng nướu đang tổn thương, gây cảm giác bỏng rát và làm chậm quá trình lành thương.

• Thực phẩm chua và nhiều acid: Chanh, cam, quýt hay các món muối chua (dưa muối, cà pháo) có thể gây xót và ăn mòn cục máu đông mới hình thành.

• Chất kích thích và đồ uống có cồn: Rượu, bia và thuốc lá làm giảm lưu thông máu đến vùng nướu, đồng thời làm giảm tác dụng của các loại thuốc giảm đau, kháng viêm mà bác sĩ đã kê đơn.

4. Cách chăm sóc và thói quen sinh hoạt đúng cách

Bên cạnh chế độ ăn uống sau nhổ răng khôn, cách bạn sinh hoạt cũng ảnh hưởng lớn đến kết quả cuối cùng:

1. Uống nhiều nước: Duy trì độ ẩm cho khoang miệng để ngăn chặn vi khuẩn phát triển, nhưng nhớ không súc miệng quá mạnh trong 24 giờ đầu.

2. Nghỉ ngơi hoàn toàn: Trong ngày đầu tiên, hãy dành thời gian để nghỉ ngơi, kê cao gối khi ngủ để giảm áp lực máu lên vùng đầu, giúp giảm sưng và chảy máu.

3. Chườm lạnh và chườm nóng: Trong 24 giờ đầu, hãy chườm lạnh bên ngoài má để co mạch máu và giảm sưng. Từ ngày thứ hai trở đi, bạn có thể chườm ấm để tăng cường lưu thông máu, giúp tan máu bầm nhanh hơn.

4. Vệ sinh nhẹ nhàng: Vẫn cần đánh răng nhưng hãy tránh xa vùng vết thương. Sử dụng nước súc miệng sinh lý một cách dịu nhẹ sau 24 giờ để giữ khoang miệng sạch sẽ.

Việc tuân thủ một kế hoạch dinh dưỡng bài bản không chỉ giúp bạn tránh được những cơn đau không đáng có mà còn bảo vệ sức khỏe tổng thể. Một khi vết thương đã ổn định và các mô nướu bắt đầu khép miệng, bạn sẽ sớm thấy mình có đủ sức lực để quay trở lại với các hoạt động rèn luyện thể chất như tập gym.